Bakınız Nasıl Kullanılır ?

Aydinc

Global Mod
Global Mod
Bakınız Nasıl Kullanılır?

Türkçede sıkça karşılaşılan bağlaçlardan biri olan "bakınız", anlamını vurgulamak ve bir noktaya dikkat çekmek için kullanılır. Genellikle yazılı metinlerde, okuyucunun bir şeye dikkatini çekmek, ek bilgi sağlamak ya da önceki bir ifadeye yönelik açıklama yapmak amacıyla tercih edilir. Ancak, bu kelimenin doğru kullanımı da önemli bir dil bilgisi meselesidir. Bu makalede, "bakınız" kelimesinin doğru kullanımı ve yaygın yanlışları üzerine detaylı bilgi verilecek, ayrıca benzer sorulara da yanıtlar sunulacaktır.

Bakınız’ın Anlamı ve Kullanım Alanları

"Bakınız" kelimesi, Türkçede bir yönlendirme ve dikkat çekme amacı taşır. Özellikle yazılı metinlerde, okurun dikkatini belli bir noktaya yönlendirmek için kullanılır. Aynı zamanda bir anlamı açıklığa kavuşturma, örnekleme yapma veya ilgili bir kaynağa başvurma amacını güder.

Bu kelime genellikle bir referans verildiğinde, okuyucunun daha fazla bilgi edinmesi gerektiğini belirtmek için kullanılır. Örneğin, bir araştırma makalesinde, konuyla ilgili daha fazla bilgi için başka bir kaynağa yönlendirme yapılırken "bakınız" kelimesi kullanılır.

Örnek:

- Konunun detaylarına inmek isterseniz, bakınız: Edebiyat Bilimi, Cilt 2, Sayfa 45.

Bu kullanımda, okuyucuya başka bir kaynağa yönlendirme yapılmıştır. Aynı zamanda, yazının anlamını daha iyi kavrayabilmesi için ilave bilgi sağlanmıştır.

Bakınız Kelimesinin Kullanımına İlişkin Yanlışlar

Her dilde olduğu gibi, "bakınız" kelimesinin yanlış kullanımı da söz konusu olabilmektedir. Türkçede "bakınız" yerine yanlışlıkla "bakın" ya da "bak" gibi kelimeler de kullanılabiliyor. Ancak, dil bilgisi açısından "bakınız" kelimesinin resmi ve yazılı dilde doğru kullanımı gereklidir. "Bakın" kelimesi ise daha çok konuşma dilinde ve gayri resmi durumlarda kullanılmaktadır.

- Yanlış: "Bakın, bu konuyu iyi bir şekilde araştırmak önemli."

- Doğru: "Bakınız, bu konuyu iyi bir şekilde araştırmak önemlidir."

Ayrıca, "bakınız" kelimesinin yerinde kullanılan bir başka yanlış terim de "görünüz"dür. "Görünüz" Türkçede anlam olarak uygun olsa da, "bakınız" kelimesinin resmi yazı dilindeki yerine kullanılmaz.

Bakınız Nerelerde Kullanılır?

"Bakınız" kelimesi, genellikle akademik, resmi, edebi ve bazı özel metinlerde yer alır. Örneğin, bir hukuk metninde, tarihi bir kaynağa ya da bilimsel bir rapora başvurulurken, "bakınız" kelimesi sıklıkla tercih edilir. Bununla birlikte, "bakınız"ın kullanıldığı bazı yaygın alanlar şunlardır:

1. Kaynakça ve Atıflar: Bir araştırma ya da makalede, önceki bir kaynağa atıfta bulunulurken bu kelime kullanılır. Bu kullanım, metnin daha anlaşılır ve şeffaf olmasına yardımcı olur.

2. Açıklamalar ve Ekstra Bilgi: Eğer bir konuda daha fazla bilgi verilmesi gerekiyorsa, bu bilgiyi sağlayan başka bir kaynağa ya da bölüme yönlendirme yapmak için "bakınız" kullanılır.

3. Örnekleme Yapma: Belirli bir fikir ya da görüş ile ilgili örnek sunulurken de "bakınız" kullanılabilir. Bu sayede, daha önce açıklanan bir fikir ile ilgili somut bir örnek verilmiş olur.

Bakınız’ın Eş Anlamlıları ve Benzer Kullanımlar

"Bakınız" kelimesi, Türkçede birkaç farklı şekilde eş anlamlılarıyla kullanılabilir. Bunlar arasında, "göz atınız", "inceleyiniz" gibi alternatifler yer alır. Ancak, "bakınız" genellikle yazılı dilde, resmi metinlerde ve akademik içeriklerde tercih edilir. İşte bazı eş anlamlılar ve kullanımları:

- "Göz atınız": Daha yaygın ve konuşma dilinde yer alırken, "bakınız"ın yerini tutan bir diğer ifadedir. Ancak, resmi yazı dilinde pek kullanılmaz.

- "İnceleyiniz": Akademik ve bilimsel metinlerde, belirli bir konuyu daha derinlemesine ele alırken bu ifade de kullanılabilir.

Her iki alternatif de "bakınız" kelimesinin taşıdığı anlamı belirli bir dereceye kadar yansıtsa da, "bakınız" resmi metinlerde daha yaygın ve uygun bir seçim olarak öne çıkar.

Bakınız’ın Cümledeki Yeri ve Kullanımı

Bir cümlede "bakınız" kelimesinin doğru yeri, anlamın net bir şekilde iletilmesi açısından oldukça önemlidir. "Bakınız" kelimesi genellikle bir açıklama ya da referans verilmeden önce yer alır. Şu şekilde bir örnek verilebilir:

- "Tarihi olaylar hakkında daha fazla bilgi edinmek için bakınız, Orta Çağ Tarihi, Sayfa 88."

Burada "bakınız" kelimesi, okuyucunun yönlendirilmesi gereken bir kaynağa işaret etmektedir. Aynı zamanda, kelimenin cümledeki yerinin doğru olması, metnin okunabilirliğini artırır.

Bakınız’ı Günlük Hayatta Kullanmak

"Bakınız" kelimesi, günlük hayatta da bazen kullanılabilse de, genellikle yazılı dilde yer alır. Konuşma dilinde ise daha samimi ve günlük ifadeler tercih edilir. Örneğin, resmi bir e-posta ya da akademik yazışmalarda "bakınız" kullanmak doğru olsa da, kişisel bir sohbet veya arkadaşlar arasında bu kelime nadiren tercih edilir.

- Resmi kullanım: "Bakınız, bu raporda önemli bulgular yer almaktadır."

- Gayri resmi kullanım: "Bu konuda daha sonra tekrar konuşalım."

Sonuç

Türkçede "bakınız" kelimesi, okura ek bilgi sunma, bir kaynağa yönlendirme yapma ya da bir noktayı daha açık bir şekilde ifade etme amacı taşır. Doğru ve anlamlı bir kullanım için kelimenin resmi ve yazılı dilde yer alması gerektiğini unutmamak önemlidir. Ayrıca, "bakınız"ın yerine yanlışlıkla kullanılan ifadeler, anlam kaymalarına yol açabileceği için dikkatli olunmalıdır.

Metinlerde "bakınız" kullanırken, referans verilen kaynağın doğru bir şekilde belirtilmesi ve anlamın açık bir şekilde ifade edilmesi gerekmektedir. Bu sayede, metnin bütünlüğü ve anlaşılırlığı sağlanır.